Dawne warsztaty przy ul. Młyńskiej w Bytowie są dziś nowoczesną siedzibą stowarzyszenia seniorzybytów.pl. To finał inwestycji, która zaczęła się od pomysłu, szybkiej decyzji i wniosku pisanego pod ogromną presją czasu. Seniorzy zdobyli prawie 4 mln zł z Krajowego Planu Odbudowy, kupili elektrycznego busa z chłodnią, zamontowali windę, fotowoltaikę, magazyn energii i stworzyli miejsce, które służy nie tylko im, ale też osobom potrzebującym.

Uroczyste otwarcie jest symbolicznym końcem długiej drogi. Jest przecięcie wstęgi, są podziękowania, zwiedzanie nowych pomieszczeń i pierwsze komentarze osób, które z tego miejsca korzystają na co dzień. Lesław Gołąb, przewodniczący stowarzyszenia seniorzybytów.pl, nie ukrywa, że za tym obiektem stoją miesiące pracy, poprawek, nerwów i decyzji podejmowanych w bardzo krótkim czasie.

Podczas oficjalnej części głos zabrał m.in. starosta bytowski Leszek Waszkiewicz.

– Bank Żywności będzie działał, seniorzy i nie tylko będą mieli okazję do robienia wielu wspaniałych uroczystości. Będą promieniować na cały powiat swoją energią i tego wam naprawdę życzę. Gratuluję tego wspaniałego obiektu zarówno seniorom, jak i gminie Bytów – mówi starosta Waszkiewicz.

Podkreśla też, że w tę inwestycję zaangażowanych było wiele osób.

– Tu jest jeden burmistrz, drugi burmistrz, który zaczynał, drugi kończy. Wszyscy oni swoją wielką cegiełkę do tego sukcesu przyłożyli – zaznacza.

OD POMYSŁU DO WNIOSKU W KILKA TYGODNI

Historia tej inwestycji nie zaczęła się od gotowego planu i spokojnego harmonogramu. Lesław Gołąb wspomina, że najpierw sam musiał przemyśleć, czy w ogóle warto wchodzić w tak duże zadanie.

– Chyba dwa dni jeszcze sam nad tym myślałem, bo to nie było tak od razu: hop, hop i wszystko masz – mówi.

Później sprawa trafiła do Urzędu Miejskiego w Bytowie. Czasu było bardzo mało. Seniorzy zaczęli działać na początku czerwca, a termin złożenia kompletnego wniosku mijał 30 czerwca.

– To niby dużo, ale przy takim projekcie to jest zero czasu. Były różne decyzje na ten temat i w końcu: dobra, robimy – relacjonuje przewodniczący stowarzyszenia.

W przygotowanie dokumentów zaangażowali się pracownicy bytowskiego ratusza. Lesław Gołąb podkreśla pomoc Wydziału Rozwoju Lokalnego i Promocji oraz innych miejskich komórek odpowiedzialnych za inwestycje, infrastrukturę i gospodarkę przestrzenną. Ważna była też współpraca z Bytowskim Centrum Kultury, bo modernizowany obiekt pozostaje własnością gminy i jest zarządzany przez BCK.

– Sprawa ruszyła z kopyta. Jeden telefon, drugi telefon, tu trzeba takie materiały, tam jeszcze kolejne. Głupio byłoby się wycofać, bo każdy chciałby mieć, a nie robić – wspomina Lesław Gołąb.

Wniosek został wysłany do Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa ostatniego dnia terminu. Jego wartość wynosiła blisko 4 mln zł. Seniorzy aplikowali o środki z Krajowego Planu Odbudowy, z programu odbudowy i zwiększania odporności sektora rolno-spożywczego oraz obszarów wiejskich.

PROJEKT MÓGŁ SIĘ WYSYPAĆ

Nie wszystko szło gładko. Projekt wymagał poprawek. Część planowanego wyposażenia trzeba było wykreślić, bo nie pasowała do głównego celu zadania, czyli redystrybucji żywności.

– W zakresie mieliśmy kompletny sprzęt audio-wideo. To od razu upadło, bo nie kojarzyło się z redystrybucją żywności. Ale w projekcie budowlanym było wykonanie całej instalacji i ta instalacja jest zrobiona – wyjaśnia Gołąb.

Projekt miał też trudniejsze momenty.

– Byliśmy wyrzuceni z tego projektu, ale dzięki merytorycznym odpowiedziom przywrócili nas – mówi przewodniczący stowarzyszenia.

W marcu 2024 roku przyszła wiadomość, że projekt seniorów został zakwalifikowany do finansowania. Następnego dnia przedstawiciele stowarzyszenia pojechali do Gdyni na podpisanie umowy.

To wciąż nie oznaczało końca emocji. Wszystko zależało od przetargu. Gdyby oferty wykonawców przekroczyły kosztorys, inwestycja mogła trafić na półkę.

Oferty otwarto w lipcu. Wpłynęło ich pięć. Ostatecznie wybrano ofertę firmy Marcina Wirkusa z Żukówka. Umowę z wykonawcą podpisano 9 sierpnia.

DAWNE WARSZTATY SĄ NIE DO POZNANIA

Zakres prac był szeroki. Seniorzy wskazują, że zmodernizowana powierzchnia obejmuje około 452 mkw. 

Wykonano adaptację budynku i pomieszczeń, remont dachu, nowe poszycie dachowe, podwójne ocieplenie, elewację, instalacje, pomieszczenia socjalne i sanitarne. Powstała sala do rozdziału żywności, pomieszczenia przygotowania żywności, zaplecze, szyb windy oraz infrastruktura techniczna.

– Cały strop i całe poszycie dachowe zostało wykonane nowe. Jest też podwójne ocieplenie – podkreśla Gołąb.

W budynku działa wentylacja z rekuperatorami. Na dachu są panele fotowoltaiczne o mocy 20,40 kW, a na dole magazyn energii i system sterowania.

– Jeżeli chodzi o zarząd fotowoltaiką i windą, przekazaliśmy to właścicielowi obiektu, czyli Bytowskiemu Centrum Kultury. Wszystkie dozory robi już BCK – tłumaczy przewodniczący stowarzyszenia.

Ważnym elementem inwestycji jest winda. Dla seniorów i osób mających problemy z poruszaniem się to nie dodatek, ale realna zmiana.

– Bardzo, zwłaszcza dla nas, seniorek, które mają jakieś komplikacje ze stawami. To jest coś wspaniałego – mówi jedna z uczestniczek otwarcia, pytana o to, czy winda jest dużym ułatwieniem.

NOWE MIEJSCE NA MAPIE POWIATU

Starosta Leszek Waszkiewicz zwraca uwagę, że budynek ma za sobą dłuższą historię. Kiedyś należał do powiatu, później został przekazany gminie Bytów. Dziś ma nowe życie.

– Cieszę się, że seniorzy mają miejsce na swoją działalność, która jest bardzo szeroka, od banku żywności po różnego rodzaju aktywności społeczne. Myślę, że to miejsce na trwałe wpisze się w kulturalną i socjalną mapę powiatu – mówi starosta.

W przyszłości okolica może jeszcze bardziej zmienić charakter. Po sąsiedzku znajduje się Bytowskie Centrum Kultury. W planach jest nowy obiekt BCK, a także połączenie tej przestrzeni w jeden większy obszar społeczno-kulturalny.

– Takie są plany, żeby to wszystko, co tworzy kulturę i wspólnotę społeczną, było w jednym miejscu i promieniowało na cały powiat – dodaje Leszek Waszkiewicz.

Lesław Gołąb wskazuje, że seniorzy będą mieli dosłownie kilka kroków do przyszłego centrum kultury.

– Tam dalej jest zaplanowany mostek przez rzeczkę. Będzie można rzucić marynarkę czy płaszcz i przez rzeczkę do BCK na jakiś występ – żartuje.

PODZIĘKOWANIA OD GMINY

Podczas otwarcia są też oficjalne podziękowania ze strony gminy Bytów. Wiceburmistrz Przemysław Kraweczyński przekazuje stowarzyszeniu tablicę z podziękowaniem za wykonane dzieło.

– Dziękuję za wasz czas, serce i troskę o wspólne dobro. Życzę dużo zdrowia, niesłabnącej energii oraz satysfakcji z osiągniętych celów, jak również siły do dalszego działania – mówi Przemysław Kraweczyński.

Podkreśla, że podziękowania składane są w imieniu burmistrza i Urzędu Miejskiego.

BANK ŻYWNOŚCI W WARUNKACH XXI WIEKU

Najważniejszym zadaniem realizowanym w nowej siedzibie pozostaje pomoc żywnościowa. Seniorzy od 2018 roku odbierają produkty o krótkim terminie przydatności do spożycia i przekazują je osobom potrzebującym.

– Jest to w ramach wolontariatu, robimy to trzy razy w tygodniu – mówi Lesław Gołąb.

Teraz redystrybucja żywności odbywa się w zupełnie innych warunkach. W budynku jest pomieszczenie do rozdziału żywności, magazyn, zaplecze biurowe, pomieszczenie przygotowania żywności oraz sanitariaty, w tym toalety dostosowane do potrzeb osób z niepełnosprawnościami.

– W tym projekcie będziemy jednocześnie uczyć osoby, które otrzymują żywność, jak ją wykorzystywać. Bo dużo jest takich produktów, które nie są powszechnie spotykane – wyjaśnia Gołąb.

Pomoc nie ogranicza się więc tylko do wydawania produktów. Seniorzy chcą także pokazywać, jak z nich korzystać, jak przygotowywać posiłki i jak nie marnować żywności.

– Pomaganie, ale jednocześnie celem byłaby integracja ludzi, żeby się spotykać. Do tej pory faktycznie nie mieliśmy żadnego takiego pomieszczenia, gdzie można było się spotykać – mówi przewodniczący.

PONAD 200 CZŁONKÓW I 170 OSÓB OBJĘTYCH POMOCĄ

Stowarzyszenie seniorzybytów.pl skupia około 210 osób. Pomoc żywnościowa obejmuje natomiast około 170 osób.

Żywność jest przywożona i segregowana trzy razy w tygodniu: w poniedziałki, środy i piątki. Przy jej rozdzielaniu pracują wolontariusze.

Łącznie przy obsłudze tego zadania zaangażowane są 24 osoby.

– To funkcjonujący zakład na zasadzie wolontariatu – mówi przewodniczący.

ELEKTRYCZNY BUS Z CHŁODNIĄ

Jednym z ważnych elementów projektu jest samochód. Seniorzy kupili elektrycznego Forda z chłodnią do przewozu żywności. Auto służy do odbierania produktów z bytowskich dyskontów i dowożenia ich do siedziby przy Młyńskiej.

– Kabina pasażerów jest oddzielona od części ładunkowej. Chłodnia jest przygotowana do przewozu żywności. Ładowność to około 1100 kilogramów – mówi Gołąb.

Samochód ma zasięg około 330 km na jednym ładowaniu. Przy budynku przygotowano stanowisko do ładowania.

WYKONAWCA „SPISAŁ SIĘ NA MEDAL”

Lesław Gołąb podczas oprowadzania po obiekcie bardzo dobrze ocenia pracę wykonawcy.

– Na wykonawcę nie mogę powiedzieć żadnego złego słowa. Firma Marcina Wirkusa spisała się na medal. Nie było żadnych negatywnych zjawisk. Wszystko było w terminie i zgodnie z zaplanowanym budżetem – mówi.

Dodał, że bez wahania może udzielić firmie referencji.

– W 100 procentach polecam tę firmę. Jeżeli ktoś będzie korzystać z usług i ta firma wystartuje w przetargu, mogę udzielić referencji – podkreśla.

BEZ POMOCY GMINY NADAL BYLIBY W PIWNICY

Choć główne pieniądze pochodzą z KPO, ważne jest też wsparcie gminy Bytów. Projekt nie obejmował refundacji podatku VAT. Przy tak dużej inwestycji oznaczało to ogromny problem dla stowarzyszenia.

– Dopiero później ktoś się zorientował, skąd organizacje mają wziąć takie pieniądze. Przy czterech milionach to około 800 tys. zł – opowiada Gołąb.

Stowarzyszenie otrzymało przedpłatę z agencji w wysokości 1 mln zł. Gmina pomogła kwotą około 1,2 mln zł, a VAT wyniósł prawie 700 tys. zł.

– Bez pomocy finansowej gminy siedzielibyśmy dalej w piwnicy – podkreśla przewodniczący seniorów.

Gmina przekazuje też środki na utrzymanie działalności. Na ten rok stowarzyszenie otrzymało 34,5 tys. zł i taką samą kwotę ma zabezpieczoną na przyszły rok. Pieniądze mają iść m.in. na materiały eksploatacyjne do samochodu, środki czystości oraz gratyfikacje dla kierowców.

NIE TYLKO ŻYWNOŚĆ. SENIORZY PROWADZĄ 22 PROJEKTY

Nowa siedziba przy Młyńskiej nie jest tylko miejscem wydawania żywności. Stowarzyszenie prowadzi również szeroką działalność społeczną, rekreacyjną, edukacyjną i kulturalną.

– Oprócz rozdziału żywności prowadzimy około 22 różne projekty. To gimnastyka seniorów, utrzymanie sprawności, zajęcia na basenie, zajęcia na sali. Ostatnio korzystamy też z groty solnej, więc po ćwiczeniach można jeszcze skorzystać z relaksu – wylicza Gołąb.

Są też projekty edukacyjne, w tym nauka gry w szachy. Zajęcia odbywają się w każdą środę od godziny 17.

– Na zajęcia szachowe przychodzą dzieci od pięciu, sześciu lat do osób w moim wieku, a może i starszych. Wszyscy są mile widziani. Miejsce mamy i mamy sprzęt do nauki gry w szachy – zachęca Gołąb.

Stowarzyszenie prowadzi również zespół wokalny. Podczas otwarcia uczestnicy mogli usłyszeć jego występ.

BĘDZIE SENIORIADA I FESTIWAL CHÓRÓW

Seniorzy już zapowiadają kolejne wydarzenia. 6 czerwca na bytowskim rynku ma odbyć się Senioriada Gminna. Zaproszeni są mieszkańcy miasta i gminy. Mają być namioty, stoły, poczęstunek, kawa i ciasto.

– Zapraszamy mieszkańców. Na bytowskim rynku będą namioty, stoły, poczęstunek, kawa i ciasto – mówi Lesław Gołąb.

Kolejne duże wydarzenie zaplanowano na 1 sierpnia. Do Bytowa mają przyjechać zespoły seniorów i chóry z całego Pomorza.

– Robimy to od 2016 roku. W tym roku to już będzie jedenasty festiwal – zapowiada przewodniczący stowarzyszenia.

SENIORZY POKAZUJĄ, ŻE MOŻNA

Historia tej inwestycji jest także przykładem dla innych organizacji społecznych. Stowarzyszenie nie czeka wyłącznie na pieniądze z budżetu gminy. Przygotowało wniosek, pozyskało duże dofinansowanie i doprowadziło sprawę do finału.

::news{"type":"see-also","item":"22535"}