Ilustracja przedstawia ceglany budynek z oznaczeniem WC. ILUSTRACJA WYGENEROWANA PRZEZ AI. / Ilustracja wygenerowana przy użyciu AI
Kosztorys publicznej toalety przy ul. Podzamcze w Bytowie wzrósł z 750 tys. zł do 945 018 zł. Skarbnik gminy Barbara Góra potwierdziła, że samorząd miałby wyłożyć 695 018 zł, a pozostałe 250 tys. zł pokryłoby dofinansowanie. Ostateczną cenę pokaże przetarg. Tymczasem radni pytają, czy za te pieniądze nie można zapewnić toalet w kilku częściach miasta.
::addons{"type":"only-with-us","color":"black"}
Budowa toalety przy ul. Podzamcze w Bytowie od początku wywołuje emocje. Trudno kwestionować potrzebę zapewnienia mieszkańcom i turystom dostępu do sanitariatów, szczególnie w sąsiedztwie jednej z największych atrakcji turystycznych miasta. Problem zaczyna się jednak przy kasie. I nie chodzi o tę, w której w przyszłości trzeba będzie zapłacić za skorzystanie z toalety.
W pierwotnych założeniach finansowych samorząd przewidywał 500 tys. zł własnych środków na realizację inwestycji. Do tego dochodziło dofinansowanie w wysokości 250 tys. zł. Łącznie dawało to 750 tys. zł.
Aktualne wyliczenia są jednak znacznie wyższe. Całe przedsięwzięcie ma kosztować już 945 018 zł, czyli o 195 018 zł więcej od wcześniejszych założeń. Co istotne, ostateczna cena wykonania prac pozostaje nieznana, ponieważ gmina nie ma jeszcze rozstrzygniętego przetargu.
Barbara Góra, skarbnik gminy Bytów, przedstawia aktualne kwoty zapisane w dokumentach finansowych. Wynika z nich, że udział własny samorządu w realizacji inwestycji znacząco wzrasta.
::event{"type":"horizontal","item":"1269"}
– 695 tysięcy 18 złotych to jest wkład własny i 250 tysięcy do tego jest dofinansowanie – wyjaśnia Barbara Góra.
Rachunek jest prosty. Gmina zabezpiecza 695 018 zł własnych pieniędzy, natomiast kolejne 250 tys. zł pochodzi z dofinansowania. Łączna planowana wartość przedsięwzięcia wynosi zatem 945 018 zł.
W porównaniu z wcześniejszymi założeniami sam wkład gminy zwiększa się o 195 018 zł, czyli około 39 procent. Całkowita wartość inwestycji wzrasta natomiast o około 26 procent.
To spora zmiana jak na przedsięwzięcie, którego podstawowym zadaniem jest zaspokajanie najbardziej przyziemnych potrzeb. Zwłaszcza że za niemal milion złotych nie powstaje wielopiętrowy obiekt użyteczności publicznej, ale budynek sanitarny o powierzchni około 50 metrów kwadratowych.
Oczywiście inwestycja obejmuje znacznie więcej niż montaż sedesów i umywalek. Konieczne są roboty budowlane, instalacje, przyłącza oraz odpowiednie zagospodarowanie terenu. Niemniej kwota zbliżona do miliona złotych za miejską toaletę robi wrażenie, nawet jeśli nie przewiduje się w niej złotych klamek.
Przyczyną wzrostu wartości przedsięwzięcia jest aktualizacja kosztorysu inwestorskiego przed złożeniem wniosku o dofinansowanie. Nowe wyliczenia uwzględniają aktualne ceny rynkowe oraz normy stosowane przy kosztorysowaniu robót budowlanych.
Urzędnicy podkreślają, że kosztorysy przygotowują osoby zawodowo zajmujące się takimi opracowaniami, a przyjęte wartości wynikają z obowiązujących zasad wyceny.
Przedstawiciele władz Bytowa nie tracą jednak optymizmu. Zakładają, że faktyczny koszt budowy będzie znacznie niższy, ponieważ firmy zainteresowane wykonaniem inwestycji mogą zaoferować korzystniejsze ceny.
– Przetargu nie było. To wszystko wyjdzie, jeżeli chodzi o przetarg. Też jestem przekonany, że te koszty tej budowy spadną – wynika z wyjaśnień burmistrza.
Samorządowcy wskazują przy tym na inne inwestycje, w których oferty wykonawców okazują się wyraźnie niższe od kosztorysów inwestorskich. Przykładem jest budowa ścieżki rowerowej do Udorpia, której szacowana wartość przekraczała 14 mln zł, podczas gdy cena uzyskana w przetargu wynosi około 9,8 mln zł.
Nie ma jednak pewności, że podobna sytuacja wystąpi przy budowie toalety. Na razie nie ma ofert wykonawców, które pozwalają ocenić rzeczywisty koszt robót.
Pozostaje więc liczyć, że przetarg zrobi z kosztorysem to, co użytkownicy będą robić z przyszłą toaletą: pozwoli pozbyć się tego, co zbędne.
Szczegółowa dokumentacja kosztorysowa inwestycji, którą wcześniej udostępnia Urząd Miejski w Bytowie, pokazuje, na jakie elementy przeznaczane są największe kwoty.
Już wcześniejsza wycena wskazuje, że budowa publicznej toalety przy ul. Podzamcze jest znacznie droższa od pół miliona złotych.
Największą część kosztów stanowią roboty budowlane i wykończeniowe, oszacowane na 678 515,50 zł brutto. To właśnie konstrukcja i wykończenie budynku pochłaniają zdecydowaną większość środków.
Same ściany konstrukcyjne wycenione są na 128 937,80 zł. Elewacja kosztuje według dokumentacji 77 842,73 zł, natomiast pokrycie dachu 61 139,11 zł.
Na tym lista wydatków się nie kończy. Ścianki działowe mają kosztować 58 231,29 zł, sufit podwieszony 43 156,87 zł, a fundamenty 42 878,94 zł.
Dalej znajdują się tynki wewnętrzne za 33 823,17 zł, stolarka okienna i drzwiowa za 32 352,08 zł oraz posadzki wycenione na 30 336,37 zł. Konstrukcja drewniana dachu kosztuje 18 539,80 zł, roboty ziemne 13 866,82 zł, a prace malarskie kolejne 10 893,62 zł.
Osobną pozycję stanowią instalacje elektryczne o wartości 78 745,67 zł brutto. Sama instalacja elektryczna wyceniona jest na 22 080,53 zł, rozdzielnica wraz z wewnętrzną linią zasilającą na 15 797,41 zł, a montaż złącza zasilającego na 13 981,80 zł.
Kolejne 41 115,69 zł pochłaniają instalacje wodno-kanalizacyjne i przyłącza. Dokumentacja obejmuje między innymi instalację sanitarną, wodociągową, montaż urządzeń oraz przyłącza kanalizacji sanitarnej i deszczowej.
Łączna wartość tych trzech części wcześniejszego kosztorysu wynosi 798 376,86 zł brutto. Obecna planowana wartość inwestycji jest jeszcze o ponad 146 tys. zł wyższa.
Nie ma jednak szczegółowego zestawienia zmian w najnowszym kosztorysie, które pozwala jednoznacznie wskazać, jakie konkretnie materiały, urządzenia lub roboty odpowiadają za cały wzrost ceny.
Jedno jest pewne: nawet droga do publicznego WC okazuje się w Bytowie finansowo wymagająca.
Władze Bytowa przekonują, że projektowanej toalety nie można porównywać ze zwykłym przenośnym szaletem. Budynek ma powstać w bezpośrednim sąsiedztwie zamku krzyżackiego, co oznacza konieczność dostosowania architektury do historycznego otoczenia.
Projekt przewiduje obiekt o powierzchni około 50 m², w którym znajdą się osobne sanitariaty dla kobiet i mężczyzn, pomieszczenie dostosowane do potrzeb osób z niepełnosprawnościami oraz niezbędne zaplecze techniczne.
Elewacja ma nawiązywać do tradycyjnego muru pruskiego, a dwuspadowy dach ma być pokryty dachówką. Takie rozwiązania mają zapewnić zgodność z wymaganiami konserwatorskimi i sprawić, że budynek nie będzie architektonicznym dysonansem w sąsiedztwie zabytku.
Aleksander Pradella, radny Rady Miejskiej w Bytowie i dyrektor Zarządu Dróg Powiatowych, zwraca uwagę, że takie usytuowanie obiektu wymaga zastosowania droższych rozwiązań.
Istotne znaczenie mają również przyłącza wodociągowe, kanalizacyjne i energetyczne oraz konieczność wykonania odpowiedniej infrastruktury technicznej.
Zdaniem Pradelli porównywanie tradycyjnego budynku sanitarnego z tanimi prefabrykatami dostępnymi w internecie jest nieuzasadnione. Obiekt w sąsiedztwie zabytku musi spełniać inne wymagania niż zwykła toaleta przenośna, a dokumentacja projektowa uzyskuje akceptację konserwatora zabytków.
Trudno zaprzeczyć, że plastikowa kabina ustawiona pod zamkiem krzyżackim mogłaby stanowić osobliwe połączenie epok. Pytanie jednak, czy zachowanie historycznego charakteru otoczenia musi oznaczać wydatek na poziomie niemal miliona złotych.
Ireneusz Gospodarek, burmistrz Bytowa, przekonuje, że budowa toalety przy zamku jest potrzebna i nie stanowi urzędniczej fanaberii.
Zwraca uwagę na autokary z turystami zatrzymujące się na parkingu przy ul. Podzamcze. W sezonie do Bytowa przyjeżdżają wycieczki szkolne, seniorzy i grupy zorganizowane, a dostęp do sanitariatów w bezpośrednim sąsiedztwie zamku pozostaje ograniczony.
– Ja na pewno będę popierał to, żeby ta toaleta stała w tym miejscu. To jest parking, który mieści dużo pojazdów, a jest tam kilka miejsc parkingowych dla autokarów – podkreśla Ireneusz Gospodarek.
Burmistrz wskazuje szczególnie na potrzeby najmłodszych turystów. Po długiej podróży pierwszą atrakcją, której poszukują dzieci wysiadające z autokaru, często nie jest zamek, lecz najbliższa toaleta.
Gospodarek zaznacza, że planowany obiekt ma zapewniać odpowiednie warunki wszystkim użytkownikom, w tym osobom z niepełnosprawnościami.
– To nie jest taka sobie gdzieś toaleta, która stoi w błocie, bez utwardzenia. To jest budynek przygotowany jak normalna toaleta, z miejscem dla osób z niepełnosprawnościami – wyjaśnia burmistrz.
Co ciekawe, sam burmistrz również ma zastrzeżenia do wysokości kosztorysu.
– Uważam, że kosztorys jest przesadzony, ale zweryfikuje to przetarg – przyznaje Ireneusz Gospodarek.
Nowa toaleta ma stanąć przy wjeździe na parking od strony ul. Podzamcze, przed miejscami postojowymi dla autokarów. Ma być dostępna dla turystów i mieszkańców, a korzystanie z niej będzie płatne.
Opłaty ma pobierać automat, podobnie jak w toalecie przy dworcu. Nie przewiduje się stałej obsługi kasjerskiej, ale konieczne będzie regularne sprzątanie i serwisowanie obiektu.
Zdecydowanie mniej entuzjastycznie do inwestycji podchodzi radny Andrzej Płaczkiewicz. Przyznaje, że publiczne toalety są w Bytowie potrzebne, ale kwestionuje skalę planowanych wydatków.
– Nie ulega wątpliwości, że w Bytowie brakuje miejskich toalet. Ale to nie jest rozwiązanie, żeby budować toaletę za prawie milion złotych – mówi radny.
Płaczkiewicz wskazuje, że za tak duże pieniądze gmina może rozważyć zapewnienie mieszkańcom kilku sanitariatów w różnych częściach miasta, zamiast koncentrować całe przedsięwzięcie w jednej lokalizacji.
Przedstawia przykłady gotowych toalet dostępnych na zagranicznych platformach handlowych. Według niego najprostsze konstrukcje można kupić za około 6–7 tys. zł. Proponuje również rozważenie wynajmu nowoczesnych toalet przenośnych wyposażonych w niezbędne udogodnienia i objętych regularnym serwisem.
Takie rozwiązania nie są bezpośrednio porównywalne z tradycyjnym budynkiem projektowanym przy zabytkowym zamku, jednak radny uważa, że samorząd powinien dokładniej przeanalizować tańsze alternatywy.
Nie szczędzi przy tym ironicznych komentarzy.
– Podatki mamy zbliżone do Warszawy, to teraz jeszcze kible muszą być warszawskie – komentuje Andrzej Płaczkiewicz.
Radny wskazuje również na brak ogólnodostępnych toalet w innych częściach Bytowa, szczególnie w rejonie ul. Przemysłowej.
– Przechodząc od dworca w stronę centrów handlowych na ulicy Przemysłowej, nie ma ani jednej toalety. Postój taksówek, ruch pieszy, sporo ludzi – i nic – podkreśla.
Zdaniem Płaczkiewicza problem dostępu do sanitariatów powinien być rozwiązywany kompleksowo, z uwzględnieniem zarówno turystów, jak i mieszkańców korzystających z handlowych i usługowych części miasta.
Przemysław Kraweczyński, wiceburmistrz Bytowa, przekonuje, że wybór lokalizacji nie jest przypadkowy. Wynika z analiz dotyczących zagospodarowania śródmieścia i dostępności publicznych sanitariatów.
Problem ten pojawia się już w dokumentacji planistycznej opracowywanej od 2015 roku. Władze uwzględniają istniejące toalety, między innymi przy węźle na ul. Dworzec oraz niewielki obiekt przy ul. Ogrodowej.
Według wiceburmistrza Podzamcze jest naturalnym miejscem dla kolejnego sanitariatu, ponieważ znajduje się przy dużym parkingu, w sąsiedztwie zamku i zaledwie kilka minut pieszo od rynku.
Kraweczyński podkreśla również konieczność zapewnienia odpowiednich warunków osobom starszym, rodzinom z dziećmi i mieszkańcom z niepełnosprawnościami.
Ze względu na przedłużające się prace nad miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego inwestycja jest przygotowywana na podstawie decyzji o warunkach zabudowy.
Jeszcze jedna interesująca kwota znajduje się w projekcie Gminnego Programu Rewitalizacji Bytowa na lata 2024–2034.
Dokument przewiduje przedsięwzięcie pod nazwą „Rewitalizacja przestrzeni publicznej wokół Wzgórza Zamkowego – poprawa funkcjonalności, estetyki i dostępności terenu”, którego szacunkowa wartość wynosi 1,1 mln zł.
Nie jest to jednak wycena samej toalety. Przedsięwzięcie obejmuje również ciągi piesze, poprawę dostępności terenu, zagospodarowanie zieleni i elementy małej architektury.
Kwoty tej nie należy więc dodawać do obecnego kosztorysu ani traktować jako ceny samego budynku sanitarnego. Pokazuje ona natomiast, że zagospodarowanie otoczenia zamku jest rozpatrywane także jako szersze, ponadmilionowe przedsięwzięcie.
Osobnym zagadnieniem pozostają koszty późniejszego funkcjonowania nowej toalety. Samo wybudowanie obiektu nie oznacza przecież końca wydatków.
O skali kosztów świadczą dane dotyczące istniejącej toalety publicznej przy bytowskim dworcu, udostępnione przez Urząd Miejski.
Rozliczenie za 2024 rok pokazuje 70 800 zł wydatków na obsługę oraz blisko 9 500 zł kosztów energii elektrycznej. Tymczasem wpływy z opłat za korzystanie z toalety wynoszą jedynie 3 476 zł.
Dane za 2025 rok wskazują na 70 680 zł kosztów obsługi i ponad 9,1 tys. zł wydatków na energię. Przychody z opłat osiągają natomiast 6 750 zł.
W obu przypadkach różnica między wpływami a samymi kosztami obsługi i energii przekracza 73 tys. zł rocznie.
Oznacza to, że nawet płatny szalet nie musi być przedsięwzięciem, które utrzymuje się z pobieranych opłat. Chociaż korzystanie z toalety trwa zwykle kilka minut, rachunki za jej funkcjonowanie przychodzą przez cały rok.
Nie oznacza to oczywiście, że nowy obiekt przy zamku będzie generował identyczne koszty. Wiele zależy od sposobu obsługi, zużycia mediów, liczby użytkowników i wysokości opłat.
Pytanie, ile gmina będzie dopłacać do utrzymania nowej toalety, pozostaje więc równie istotne jak sam koszt jej budowy.
Inwestycja przy ul. Podzamcze ma przygotowaną dokumentację projektową, kosztorysy oraz dofinansowanie w wysokości 250 tys. zł. Nadal nie ma jednak rozstrzygniętego przetargu, który pokaże rzeczywistą cenę wykonania robót.
Z jednej strony władze Bytowa wskazują na potrzebę zapewnienia odpowiedniego zaplecza turystycznego oraz dostosowania budynku do zabytkowego otoczenia. Z drugiej kolejne wyliczenia pokazują znaczący wzrost planowanych wydatków, a przeciwnicy inwestycji zwracają uwagę na możliwość zastosowania tańszych rozwiązań.
Aktualna wartość przedsięwzięcia wynosi 945 018 zł, w tym 695 018 zł wkładu własnego gminy oraz 250 tys. zł dofinansowania.
Władze nadal liczą, że przetarg przyniesie oszczędności. Nie wiadomo jednak, czy będą one wystarczające, aby obniżyć koszt inwestycji do pierwotnie zakładanego poziomu.
Pozostają również pytania o późniejsze utrzymanie obiektu, wysokość opłat za korzystanie z toalety oraz możliwości budowy kolejnych sanitariatów w innych częściach Bytowa.
Mieszkańcy muszą więc jeszcze poczekać na ostateczny rachunek. Na razie inwestycja, która ma służyć zaspokajaniu najbardziej podstawowych potrzeb, okazuje się jednym z najbardziej kosztownych tematów związanych z miejską infrastrukturą sanitarną.
::addons{"type":"only-with-us","color":"black"}
I pozostaje mieć nadzieję, że po rozstrzygnięciu przetargu to właśnie cena pójdzie w dół, a nie standard przyszłej toalety.
0
0
0
0
0
0
Brak komentarza, Twój może być pierwszy.
Użytkowniku, pamiętaj, że w Internecie nie jesteś anonimowy. Ponosisz odpowiedzialność za treści zamieszczane na portalu ibytow.pl. Dodanie opinii jest równoznaczne z akceptacją Regulaminu portalu. Jeśli zauważyłeś, że któraś opinia łamie prawo lub dobry obyczaj - powiadom nas lub użyj przycisku Zgłoś komentarz
