Skoszewo chce rozwodu z Brusami. Komisja mówi „nie”, choć gmina nie policzyła skutków rozstania

47 podpisów pod petycją, burzliwe zebranie wiejskie, otwarty list do radnych i coraz więcej emocji. Mieszkańcy Skoszewa, niewielkiej miejscowości w powiecie chojnickim, walczą o przyłączenie do gminy Studzienice i powiatu bytowskiego. W czwartek 15 października Rada Miejska w Brusach ma rozpatrzyć ich petycję. Komisja Skarg, Wniosków i Petycji rekomenduje jej odrzucenie. Tymczasem z dokumentów uzyskanych przez naszą redakcję wynika, że gmina Brusy nie sporządziła nawet analiz finansowych, majątkowych i organizacyjnych dotyczących ewentualnego odłączenia wsi. Czy radni zakończą sprawę, zanim mieszkańcy zostaną zapytani o zdanie w oficjalnych konsultacjach?

Skoszewo to niewielka wieś, która administracyjnie należy do gminy Brusy i powiatu chojnickiego. Jednak dla części mieszkańców granica administracyjna od dawna nie pokrywa się z granicami ich codziennego życia. Do pracy, szkoły, lekarza, sklepu czy kościoła znacznie częściej jeżdżą w stronę Somin, Studzienic i Bytowa niż do Brus lub Chojnic.

Do Urzędu Miejskiego w Brusach mają, według wyliczeń inicjatorów, 23,6 km, a do Urzędu Gminy Studzienice zaledwie 11,5 km. Jeszcze większa różnica dotyczy miast powiatowych. Do Bytowa jest około 21 km, a do Chojnic około 48 km.

Dla urzędnika takie odległości mogą być jedynie liczbami na mapie. Dla mieszkańca, który musi po raz kolejny jechać do starostwa z brakującym dokumentem, oznaczają stracony czas i dodatkowe koszty.

– Do kościoła jadę do Somin, ta strona jest mi bliższa. Tamta jest mi obca. Byłoby mi dużo wygodniej – mówił Mariusz Dykier, jeden z inicjatorów zmiany granic.

Wszystko zaczęło się od petycji

7 sierpnia 2026 roku do Urzędu Miejskiego w Brusach wpłynęła petycja nr 12481. Jej autorzy zwrócili się do Rady Miejskiej o rozpoczęcie procedury zmiany granic administracyjnych, obejmującej wyłączenie Skoszewa z gminy Brusy i włączenie do gminy Studzienice.

Chcieli przede wszystkim przeprowadzenia konsultacji społecznych, a następnie uruchomienia przewidzianej prawem procedury zmiany granic.

W uzasadnieniu opisali związki mieszkańców ze Studzienicami, Sominami i Bytowem. Wskazali miejsca pracy, szkoły, placówki medyczne, parafię i cmentarz, a także kwestie bezpieczeństwa oraz odległości od instytucji powiatowych.

Petycję podpisało 47 osób.

Dla porównania, według danych urzędu, w 2026 roku w Skoszewie zameldowane były na pobyt stały lub czasowy 62 osoby.

14 września odbyło się zebranie wiejskie. Przyjechało na nie kilkunastu przedstawicieli władz gminy i powiatu chojnickiego, w tym burmistrz Brus Witold Ossowski, przewodniczący Rady Miejskiej Michał Kin, radni oraz przewodniczący Rady Powiatu Chojnickiego Robert Skórczewski.

Atmosfera była daleka od spokojnej.

Jedni mieszkańcy przekonywali, że Skoszewo powinno zdecydować o swojej przyszłości i spróbować przejść do gminy Studzienice. Inni obawiali się skutków zmiany, między innymi dla gruntów, infrastruktury, podatków oraz dotychczasowych związków z gminą Brusy.

Przeciwny odłączeniu był również sołtys Leszek Jankowski, który podpisał późniejszy wyciąg z protokołu zebrania.

Dokumentacja ujawnia przy tym istotną różnicę między tym, o co wnioskowali inicjatorzy, a tym, co ostatecznie przegłosowano.

Złożony przed zebraniem wniosek formalny dotyczył wprowadzenia do porządku obrad punktu obejmującego wyrażenie stanowiska mieszkańców i podjęcie uchwały opiniodawczej. Tymczasem według urzędowego wyciągu z protokołu przegłosowano wprowadzenie punktu dotyczącego dyskusji o ewentualnym odłączeniu Skoszewa.

Za zmianą porządku obrad głosowało 19 osób, przeciw 11, jedna wstrzymała się od głosu, a jedna nie głosowała.

Burmistrz broni inwestycji. Mieszkańcy chcą być wysłuchani

Podczas wrześniowego zebrania burmistrz Witold Ossowski przypominał o inwestycjach wykonanych w Skoszewie. Wskazywał na rozwój sieci wodociągowej, infrastrukturę turystyczną i zaangażowanie samorządu w rozwój miejscowości.

Już wcześniej burmistrz podkreślał, że „sołectwo Skoszewo przez ostatnie lata też bardzo dużo zyskało”.

Z kolei przewodniczący Rady Powiatu Chojnickiego Robert Skórczewski przyznał podczas zebrania, że Skoszewo jest odległą częścią powiatu, ale wyraził nadzieję, że mieszkańcy pozostaną w jego granicach.

Interesująca była również wypowiedź radnego Marcina Cysewskiego. Według protokołu pytał on inicjatorów, czy gmina Studzienice rzeczywiście będzie gotowa ich przyjąć. Jednocześnie podkreślał, że radni powinni kierować się głosem mieszkańców.

Samorządowcy oraz uczestnicy zebrania poruszali również kwestię kanalizacji, rozwoju turystyki, zagospodarowania terenów nad Jeziorem Somińskim i ograniczeń wynikających z ochrony przyrody.

Z dokumentacji wynika, że dyskusja o granicach stała się także okazją do przedstawienia wieloletnich sporów i oczekiwań dotyczących rozwoju miejscowości.

Komisja rekomenduje odrzucenie petycji

Sprawą dwukrotnie zajmowała się Komisja Skarg, Wniosków i Petycji Rady Miejskiej w Brusach, obradująca 3 września oraz 6 października. Komisji przewodniczy radna Elżbieta Wałdoch.

Ostatecznie komisja przygotowała projekt uchwały, w którym zaproponowała nieuwzględnienie petycji.

W uzasadnieniu wskazano, że sama odległość od Brus i Chojnic nie stanowi wystarczającej przesłanki do rozpoczęcia procedury zmiany granic. Podkreślono możliwość elektronicznego załatwiania spraw urzędowych, swobodę wyboru placówek edukacyjnych i medycznych oraz wieloletnie związki Skoszewa z gminą Brusy.

Zwrócono również uwagę na sprzeciw części mieszkańców i rolników z sąsiednich sołectw, posiadających grunty na terenie Skoszewa.

Komisja uznała, że proponowana zmiana mogłaby naruszyć dotychczasową spójność przestrzenną i więzi społeczne.

Inicjatorzy nie ukrywają rozczarowania.

6 października przygotowali list otwarty do radnych, który wpłynął do urzędu 8 października. Pod listem znalazło się 20 podpisów. W imieniu mieszkańców wystąpił Mateusz Maliszewski, drugi z inicjatorów przedsięwzięcia.

– Nie prosimy Rady o przesądzenie zmiany granic, bo o tym decyduje Rada Ministrów po opiniach obu gmin i powiatów. Prosimy tylko o to, żeby zapytać mieszkańców – napisano w liście podpisanym w imieniu mieszkańców przez Mateusza Maliszewskiego.

Autorzy listu podkreślają, że petycja nie jest atakiem na samorząd Brus i nie oznacza negowania dotychczasowych inwestycji. Chcą natomiast, aby mieszkańcy mogli wypowiedzieć się w oficjalnych konsultacjach.

Ponad 645 tys. zł inwestycji. Ale bez analizy skutków odłączenia

Szczególnie interesujące informacje przynosi odpowiedź burmistrza Brus z 12 października na wniosek naszej redakcji o udostępnienie informacji publicznej.

Urząd przedstawił wykaz inwestycji wykonanych w Skoszewie w latach 2016–2026. Zestawienie obejmuje zadania o łącznej wartości 645 124,58 zł, z czego około 140,3 tys. zł stanowiły wydatki poniesione przez gminę, a pozostałą część finansowało dofinansowanie zewnętrzne.

Największa pozycja to projekt związany z turystyką kajakową, realizowany w latach 2017–2024, o wartości ponad 518 tys. zł. W wykazie znalazły się także rozbudowa sieci wodociągowej, oświetlenie uliczne i inwestycje rekreacyjne.

Dodatkowo gmina Brusy poinformowała, że w 2025 roku przekazała 70 tys. zł gminie Studzienice na rozbudowę i modernizację stacji uzdatniania wody w Sominach.

Władze mają więc argumenty pokazujące, że Skoszewo nie zostało całkowicie pozbawione inwestycji.

Ale w tej samej odpowiedzi znajdujemy informację, która rodzi kolejne pytania.

Gmina Brusy nie sporządzała analiz finansowych, majątkowych ani organizacyjnych skutków ewentualnego odłączenia Skoszewa. Nie wyliczyła też wartości majątku gminnego znajdującego się na terenie sołectwa ani dochodów i wydatków budżetowych związanych z tym obszarem.

Oznacza to, że komisja przygotowała negatywną rekomendację, nie dysponując takimi opracowaniami. Sam brak analiz nie przesądza jeszcze o nieprawidłowości procedury rozpatrywania petycji, ale niewątpliwie stawia pytanie o zakres merytorycznego przygotowania do oceny skutków ewentualnej zmiany.

Bo skoro władze argumentują, że odłączenie Skoszewa naruszyłoby interes gminy, warto wiedzieć, jakie byłyby rzeczywiste konsekwencje finansowe, majątkowe i organizacyjne takiej decyzji.

Co na to gmina Studzienice?

W całej sprawie jest jeszcze jeden ważny uczestnik, który na razie zachowuje ostrożność.

Wójt gminy Studzienice Bogdan Ryś podkreślał, że nie zamierza opowiadać się po żadnej ze stron sporu. Wskazywał na znaczenie decyzji samych mieszkańców.

Podobne stanowisko pojawiało się we wcześniejszych rozmowach dotyczących tej inicjatywy. Samorząd Studzienic zna temat, ale nie podjął formalnej decyzji o poparciu przyłączenia Skoszewa.

To istotne, bo nawet pozytywna decyzja Rady Miejskiej w Brusach nie oznaczałaby automatycznego przesunięcia granicy. Proces wymaga dalszych czynności, konsultacji i stanowisk właściwych samorządów. Ostateczną decyzję o zmianie granic administracyjnych podejmuje Rada Ministrów.

W czwartek radni zdecydują, co dalej

15 października o godz. 10.00 w sali konferencyjnej Urzędu Miejskiego w Brusach rozpocznie się XXIV sesja Rady Miejskiej. Jednym z punktów obrad będzie rozpatrzenie petycji dotyczącej Skoszewa.

Przed radnymi znajdzie się projekt uchwały przewidujący jej nieuwzględnienie. Przyjęcie tego dokumentu oznaczałoby odmowę realizacji postulatów zawartych w petycji na obecnym etapie.

To jednak nie rozstrzygałoby ostatecznie, że granice nigdy nie mogą zostać zmienione.

Inicjatorzy przekonują, że na tym etapie nie oczekują od radnych przesądzenia, do której gminy ma należeć Skoszewo. Chcą rozpoczęcia konsultacji, w których mieszkańcy mogliby oficjalnie przedstawić swoją wolę.

Spór o Skoszewo stał się więc czymś więcej niż dyskusją o kilkunastu kilometrach drogi do urzędu. To pytanie o to, kto powinien decydować o przyszłości małej miejscowości: mieszkańcy, którzy wiążą swoje życie z sąsiednią gminą, czy samorząd, który od dziesięcioleci administruje tym terenem?

W czwartek przekonamy się, czy radni Brus zechcą otworzyć drogę do dalszej dyskusji, czy przyjmą rekomendację komisji i odmówią uwzględnienia petycji.

Jedno jest pewne: nawet jeśli petycja zostanie odrzucona, problem, który doprowadził do jej powstania, sam z siebie nie zniknie.

TAJEMNICE SKOSZEWA - CZYTAJ W GAZECIE!